Newer Entries » Subscribe to Son Yazılanlar

10 Nis 2013

World Digital Library’de El-Kanun

Posted by admin. No Comments

wdl_logo_en.865f671a9f7bAli Hüseyin İbn Abdullah İbn Sina (Latince Avicenna olarak bilinir, M.S. 980-1037, Hicri 370-428) zamanının tanınan hekimi ve felsefecisi olan Müslüman bir bilgindir. “Bilim Tarihine Giriş” adlı eserinde saygın tarihçi George Sarlon (1884-1956) İbn Sina’yı Müslüman evrenselliğinin ünlü bir şahsiyeti ve bin yıldır tarihteki en büyük düşünür ve tıp alimi olarak bilinmesine vurgu yaparak İslam biliminin seçkin bir figürü olarak niteler. İbn Sina’nın en bilinen çalışması El-Kanun Fi’t-Tıbb’dır (Tıbbın Yasaları). Zamanının tıp bilgisini özetleyen beş ciltlik bu eseri tıp tarihinin en büyük klasiklerinden biri olarak kabul edilir. 19. yüzyılın sonlarına kadar bir tıp otoritesi olarak kabul edildi. Sarlon’a göre El-Kanun Fi’t-Tıbb, “mediastini zaltüncenpten ayırma, tüberkülozun bulaşıcılığı, su ve toprak yoluyla hastalıkların yayılması, cilt sorunlarını dikkatli bir biçimde tanımlaması, cinsel hastalıklar ve sapkınlık ve sinir sistemi hastalıkları konuları hakkındaki en aydınlatıcı fikirleri içerir.

Kaynak: http://www.wdl.org/en/item/7429/

9 Nis 2013

Tıbbın Ustası: İbn Sina

Posted by admin. No Comments

Bu yıl, İbni Sina’nın Kitab’el Kanun fi’t Tıb adlı eserinin 1000. yıldönümü.

UNESCO’nun tarihi olayların ve seçkin kişiliklerin yıldönümü kutlamalarına dahil edilen dünya çapında ünlü bu eser, tıp biliminin genel kurallarını, bileşen ilaçlar ve hastalıkların tedavi yöntemlerini içeriyor.12. yüzyılda Latin dillerine çevrilen el-Kanun, asırlarca dünyanın en ünlü tıp merkezlerinde ders kitabı olarak kullanıldı.
İbni Sina yaşadığı devrin önde gelen bilginlerinden dersler aldı ve genç yaşta bilim dünyasında adını duyurmayı başardı. Maceralı bir hayat süren bilgin; İslam dünyasının Rey, Kazvin, Urgenc, Merv, Nişabur, Horasan, Cürcan ve İsfahan gibi önemli merkezlerinde yaşadı.  Sina yalnızca tıp alanında çalışmadı. Matematik, astronomi, müzik, mantık ve bilimlerin sınıflandırılması alanlarında önemli çalışmalar gerçekleştirip dersler verdi.

İSTANBUL’DAKİ KİTAPLARI
İbni Sina’nın en önemli eseri el-Kanun fi’t-Tıb (Tıbbın Kanunu). Bu değerli eserin orijinal müellif nüshası ise İstanbul’da Süleymaniye Yazma Eserler Kütüphanesi’nde.

Kaynak: SkyLife (http://www.turkishairlines.com/tr-tr/skylife/2013/mart/cityscope/tibbin-ustasi-ibni-sina.aspx)

9 Nis 2013

El-Kanun Fi’t-Tıb (Wikipedia – TR)

Posted by admin. No Comments

El-Kanun fi’t-Tıb veya Latince ismiyle Canon medicinae (Arapça: القانون في الطب el-Kanun fi el-Tıbb “Tıbbın Kanunu” veya “Tıpta Kanun”; Farsça: قانون Kanun “Kanun”), Batı’da Avicenna olarak da bilinen İbn-i Sina’nın 14 ciltlik tıp ansiklopedisidir. Arapça yazılmış olan eser 1025 yılında tamamlanmıştır.[1] Eserin içeriği İbn-i Sina’nın kendi hekimlik deneyimlerine, Orta Çağ İslam tıbbına, antik Yunanlı hekim Galen’in yazılarına,[2] antik Hint tıp geleneğinin hekimlerinden Suşruta ve Çaraka’ya, ve antik Arap ve Pers tıp geleneklerine dayanmaktadır.[3] Eser sıklıkla tıp tarihindeki en ünlü eserlerden birisi olarak adlandırılır.[4] Eserin en eski bilinen nüshası 1052 tarihlidir ve Ağa Han koleksiyonunda yer almaktadır.

Sadece Kanun olarak da anılan eser, 18. yüzyıla[5] ve 19. yüzyılın başlarına[6] kadar tıbbi otoritesini korumuştur.

Gerek Avrupa gerekse İslam topraklarında tıbbi standardı belirlediği gibi, eser İbn-i Sina’nın en tanınmış eseri konumuna gelmiştir. Nitekim eser Fransa’daki Montpellier Üniversitesi gibi birçok farklı tıp okulunda, 1650 senesine kadar kullanılmıştır.[7] Kitapta sözü edilen tıbbi prensipler bugün hâlâ çeşitli tıp fakültelerinde tıp tarihi kapsamında öğretilmektedir. Eserin ayrıca ilk farmakope olduğu da düşünülmektedir.[8][9]

Diğer birçok şeyin yanı sıra kitap özellikle, sistematik deney ve ölçümün fizyoloji çalışmalarında kullanımını başlatışı,[10] enfeksiyöz hastalıkların bulaşıcı doğasın

ın keşfi,[11] bulaşıcı hastalıkların yayılımını kontrol altında tutmak için karantina uygulamasını ortaya atması, ve kanıt bazlı tıbbı, deneysel tıbbı,[12] klinik deneyleri,[13] randomize kontrollü çalışmaları,[14][15] efikasite testlerini,[16][17] klinik farmakolojiyi,[18] nöropsikiyatriyi,[19] fizyolojik psikolojiyi,[20] risk faktörü analizini, ve belirli hastalıkların diyagnozunda (tanısında) sendrom fikrini[21] ortaya atması ve başlatması açısından önemlidir.

Eserde sağlığın ve hastalıkların sebepleri açıklanmıştır; zira İbn-i Sina’ya göre hem sağlığın hem de hastalığın sebepleri belirlenmeden, bilinmeden sağlığın eski hâline döndürülmesi, iyileştirilmesi mümkün değildir. Eserdeki materia medica (“tıbbi malzemeler”) yaklaşık 760 ilaç içerirken bunların uygulamasına ve etkilerine dair yorumlara da yer verilmiştir. Ayrıca eserde İbn-i Sina, cerrahlara kanseri henüz ilk aşamalardayken tedavi yoluna gitmelerini ve tüm hastalıklı dokuları aldıklarından emin olmalarını nasihat eder.[22] Bunların dışında eserde iklim ve çevrenin kişinin sağlığına etkisinden, diyetin öneminden ve cerrahi müdahalelerde oral anesteziklerin kullanımından bahsedilir.[23]

Kanun, 12. yüzyılda Canon medicinae adıyla Latinceye çevrilmiş, 1279 yılında ise İbranice çevirisi yapılmıştır. O dönemden başlayarak özellikle Batı’daki tıp biliminin gelişiminde önemli rol oynayan kitap, yıllarca tıp okullarında ders kitabı olarak okutulmuştur. Nitekim doktor William Osler eserin “diğer tüm eserlerden uzunca bir süre boyunca tıbbın incili olarak kaldığını” belirtmiştir.[24] Eserin Latince sürümünün ilk üç kitabı 1472′de basılırken, tamamını içeren nüshalar 1473′te ortaya çıkmıştır.

 

Kaynakça ve notlar

  1. Finger, Stanley (1994), Origins of Neuroscience: A History of Explorations Into Brain Function, Oxford University Press, ss. 70, ISBN 0195146948
  2. Islamic Golden Age – Medicine
  3. Hakeem Abdul Hameed, Exchanges between India and Central Asia in the field of Medicine
  4. ““The Canon of Medicine” (work by Avicenna)”. Encyclopædia Britannica. 2008. Erişim tarihi: 2008-06-11.
  5. Ziauddin Sardar, Science in Islamic philosophy
  6. Amber Haque (2004), “Psychology from Islamic Perspective: Contributions of Early Muslim Scholars and Challenges to Contemporary Muslim Psychologists”, Journal of Religion and Health 43 (4), p. 357-377 [375].
  7. The Canon of Medicine (work by Avicenna), Encyclopædia Britannica
  8. Philip K. Hitti (cf. Dr. Kasem Ajram (1992), Miracle of Islamic Science, Appendix B, Knowledge House Publishers. ISBN 0-911119-43-4).
  9. Dr. Z. Idrisi, PhD (2005). The Muslim Agricultural Revolution and its influence on Europe. The Foundation for Science, Technology and Civilization, UK.
  10. Katharine Park (March 1990). “Avicenna in Renaissance Italy: The Canon and Medical Teaching in Italian Universities after 1500 by Nancy G. Siraisi”, The Journal of Modern History 62 (1), pp. 169-170:
  11. “Students of the history of medicine know him for his attempts to introduce systematic experimentation and quantification into the study of physiology.” »
  12. George Sarton, Introduction to the History of Science. (cf. Dr. A. Zahoor and Dr. Z. Haq (1997). Quotations From Famous Historians of Science, Cyberistan.)
  13.  Huff, Toby (2003), The Rise of Early Modern Science: Islam, China, and the West, Cambridge University Press, ss. 218, ISBN 0521529948
  14. David W. Tschanz, MSPH, PhD (August 2003). “Arab Roots of European Medicine”, Heart Views 4 (2).
  15. Jonathan D. Eldredge (2003), “The Randomised Controlled Trial design: unrecognized opportunities for health sciences librarianship”, Health Information and Libraries Journal 20, p. 34–44 [36].
  16. Bernard S. Bloom, Aurelia Retbi, Sandrine Dahan, Egon Jonsson (2000), “Evaluation Of Randomized Controlled Trials On Complementary And Alternative Medicine”, International Journal of Technology Assessment in Health Care 16 (1), p. 13–21 [19].
  17. D. Craig Brater and Walter J. Daly (2000), “Clinical pharmacology in the Middle Ages: Principles that presage the 21st century”, Clinical Pharmacology & Therapeutics 67 (5), p. 447-450 [449].
  18. Walter J. Daly and D. Craig Brater (2000), “Medieval contributions to the search for truth in clinical medicine”, Perspectives in Biology and Medicine 43 (4), p. 530–540 [536], Johns Hopkins University Press.
  19. D. Craig Brater and Walter J. Daly (2000), “Clinical pharmacology in the Middle Ages: Principles that presage the 21st century”, Clinical Pharmacology & Therapeutics 67 (5), p. 447-450 [448].
  20. S. Safavi-Abbasi, L. B. C. Brasiliense, R. K. Workman (2007), “The fate of medical knowledge and the neurosciences during the time of Genghis Khan and the Mongolian Empire”, Neurosurgical Focus 23 (1), E13, p. 3.
  21. Ibrahim B. Syed PhD, “Islamic Medicine: 1000 years ahead of its times”, Journal of the Islamic Medical Association, 2002 (2), p. 2-9 [7].
  22. Lenn Evan Goodman (2003), Islamic Humanism, p. 155, Oxford University Press, ISBN 0-19-513580-6.
  23. Patricia Skinner (2001), Unani-tibbi, Encyclopedia of Alternative Medicine
  24. The Canon of Medicine, The American Institute of Unani Medicine, 2003.
  25. Zahoor, A.. “ABU ALI AL-HUSSAIN IBN ABDALLAH IBN SINA (Avicenna).”

Kaynak: Wikipedia (http://tr.wikipedia.org/wiki/El-Kanun_fi%27t-T%C4%B1b)

9 Nis 2013

İstanbul Medeniyet Üniversitesi’nde El Kanun Paneli Yapıldı

Posted by admin. No Comments

medeniyet-universitesi13 Mart 2013 Çarşamba günü İstanbul Medeniyet Üniversitesi Maltepe Yerleşkesinde “İbni Sina’nın el-Kanun fi’t tıbb’ının Yayımlanışının 1000. Yılı” konulu bir panel düzenlendi.

Moderatörlüğünü İstanbul Medeniyet Üniversitesi Tıp Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Mustafa Samastı’nın yaptığı ve Prof. Dr. İhsan Fazlıoğlu ile Prof. Dr. Osman Faruk Akyol’un konuşmacı olarak yer aldığı panelde El-Kanun’un felsefi gerçekliğini ve eserin batı dünyasındaki yansımalarının etkileri tartışıldı.

Rektör Prof. Dr. Hamit Okur, Rektör Yardımcıları Prof. Dr. Cahit Kurbanoğlu, Prof. Dr. Engin Başaran ile Prof. Dr. Gülfettin Çelik’in yanı sıra panele; fakülte dekanları, üniversitemizin akademik ve idari personeli ile çok sayıda öğrenci katıldı.

İbni Sina’nın el-Kanun fi’t tıbb eseri, varlığın en küçük parçasından bütününe yaklaştığına dikkat çeken Tıp Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Mustafa Samastı, “İbni Sina’nın fizik dünyasından metafizik dünyasına, felsefeden dine, tıptan felsefeye, maddeden sevgiye varıncaya kadar bütüncül bir bakış açısı getirmiştir” dedi. Bu açıdan İbni Sina’nın felsefesinde alemin yaratılışının nedeninin aşk olduğunu ifade eden Samastı, gerek bilginin gerekse aşkın kaynağının ilahi olduğunu ve gerçek bilgiye ilahi aşkla ulaşabileceğini söyledi. Samastı konuşmasında İbni Sina’nın deney ve gözleme de büyük önem verdiğini vurguladı.

Konunun felsefi açıdan arka planındaki gerçekliğine dikkat çeken Prof. Dr. İhsan Fazlıoğlu ‘Klasik gelenekte bütün filozoflar tabiptir. Bazı filozoflar sadece pratikte değil teorik anlamda da tıp bilimini çok iyi bilirler. Örneğin Farabi pratik anlamda tıbbı icra etmemesine rağmen çok iyi bir tabiptir. Bu yüzden günümüzün tabipleri tıp biliminin felsefi yönüyle de ilgilenmelidir” dedi. Son olarak eserin batı dünyasındaki yansımalarına ve etkilerine değinen Prof. Dr. Faruk Akyol; eserin Avrupa’da ilk tercümesinin 1187 yılında yapıldığını söyledi. Eser hakkında ilk ciddi farkındalığın ise 13. yüzyılın ikinci çeyreğinde eğitim kurumlarında ders kitabı olarak kullanılmaya başlanmasıyla ortaya çıktığını ifade eden Akyol; günümüz tıbbında rehber görevi gören birçok kaynağın özünde İbni Sina’nın El-Kanun Fi’t tıbb eserinden yararlanarak yazıldığına değindi.

Panel, Rektör Prof. Dr. Okur’un kısa bir konuşması ve panelistlere teşekkür plaketi ile çiçek taktim etmesiyle son buldu.

Kaynak: İstanbul Medeniyet Üniversitesi (http://www.medeniyet.edu.tr/Guncel_Haberler__universitemizde_ibni_sinanin_el-kanun_fit_tibbinin_yayimlanisinin_1000._yili_konulu_panel_duzenlendi.html)

9 Nis 2013

Süleymaniye El Yazmaları Kütüphanesi’nde El Kanun

Posted by admin. No Comments

Unesco, Birleşmiş Milletler Eğitim, Bilim ve Kültür Teşkilatı, İletişim ve Bilgi Kaynakları sitesinde bulunan Foto Bank, dünya mirası olarak Süleymaniye El Yazmaları Kütüphanesi’nde bulunan İbn Sina eserini yayınlıyor.

Aşağıdaki bağlantıyı tıklayarak bu el yazmalarına ulaşabilirsiniz.

http://www.unesco-ci.org/photos/showphoto.php/photo/5705/title/illuminated-first-page-of-a-chapter/cat/985

 

9 Nis 2013

The Canon of Medicine of Avicenna (İngilizce eKitap)

Posted by admin. No Comments

internetarchives

Internet Archive sitesinde yayınlanan ‘The Canon of Medicine of Avicenna’ başlıklı kitabı aşağıdaki bağlantıdan okuyabilirsiniz. Internet Archive, araştırmacılar, tarihçiler, öğretim üyeleri ve genel halkın aynen klasik kütüphaneler gibi kültür eserlerine ulaşımını sağlayan ve kâr amacı gütmeyen bir kuruluştur.

eKitap için tıklayınız.

Kitap Bilgileri

Library of Congress Cataloging in Publication Data

Avicenna, 980-1037
A treatise on the Canon of medicine of Avicenna.

Original work has title: al-Qanun fi al-tibb.
Bibliography: p.

Medicine, Arabic. I. Gruner, Oskar Cameron, tr. II. Title. [DNIM: WZ290 A957q bk. 1 1930Fa] R128.3.A9732 1973 610 73-12409
ISBN: 0-404-11231-5

79462
Printed from the edition of 1930, London
First AMS edition published in 1973
Manfuactured in the United States of America

AMS PRESS INC.
NEW YORK, N.Y. 10003

9 Nis 2013

Beyrut Amerikan Üniversitesi Kütüphanesi’nde El-Kanun

Posted by admin. No Comments

Beyrut Amerikan Üniversitesi’nin (American University of Beirut) kütüphanesinde bulunan ve dijital olarak paylaşılan 1593 Roma baskısı522315_362779910427858_332271067_a olan El-Kanun kitabına aşağıdaki bağlantıdan ulaşabilirsiniz.

Sitede Arapça ve İngilizce olarak iki şekilde içindekiler sayfasına ulaşmak mümkündür. İçindekiler listesindeki başlıklara tıklayarak orijinal metin resmine ulaşabilirsiniz.

eKitaba ulaşmak için tıklayınız.

İbn Sina’nın El-Kanun Fi’t-Tıbb eseri Saab Tıp Kütüphanesi tarafından dijital hale getirilerek tıp tarihi araştırmacılarına ve eğitim amaçlı kullanacak olan kişilerin çevrimiçi olarak hizmetine sunulmuştur.

İngilizce tercümesinde M. Khalil T. Nassar görev almıştır. Ayrıca Bayan Nadine Shoujaa Timani, Arapça ve İnilizce metinleri yazıya geçirme görevini yerine getirmiştir. Çalışmanın önsözünde Bayan Nada Sbaity ve Bay Børre Ludvigsen için özel teşekkür de yer almaktadır. Çalışmanın sunuş yazısını Kütüphane Müdürü Hilda T. Nassar kaleme almıştır.